Tentoonstelling 'Hebben ze dat ook nog? Voorwerpen uit de opslag'

Dit item is verlopen op 07-05-2018.

13 maart t/m 6 mei 2018

In de museumopslag worden schilderijen en voorwerpen bewaard, die de museumbezoeker niet vaak te zien krijgt, maar die voor deze gelegenheid tevoorschijn zijn gehaald om eindelijk hun verhaal te kunnen vertellen.

Bijna alle musea hebben meer voorwerpen dan ze kunnen laten zien. Dat geldt ook voor het Hannemahuis. In de opslag (depot geheten in een museum) bevinden zich voorwerpen die wel het behouden waard zijn, maar om uiteenlopende redenen niet permanent getoond kunnen worden. Dat kan te maken hebben met de kwetsbaarheid, de staat waarin het voorwerp verkeert, of het verhaal dat ermee verteld kan worden. Ook het formaat kan van invloed zijn.
Een deel van de schilderijenverzameling die meestal in het depot hangt, is op deze tentoonstelling te zien. Daarnaast een halfmodel van een schip en het gipsen afgietsel van de koppen van de Stenen Man die op de Westerzeedijk staat.
Achter de schermen bevinden zich nog veel meer voorwerpen: tegels, aardewerk, archeologische vondsten, prenten, tekeningen, foto’s, scheepsmodellen en tal van andere zaken.


1.Merklap (letterlap, letterdoek) door I.H. op 12-jarige leeftijd, 1729, voltooid. Geborduurd in groen, rose en geel (de kleuren in de loop van de tijd verbleekt), met 2x abc, een groot en een klein geborduurd. Diverse initialen IH (van de maakster) en IH, IH, IH, PH, RH van kennelijke familieleden. Het jaartal 1729 komt verschillende keren terug. Onder het grote alfabet links in een gekroond hart het jaartal 1729, daaronder IH. Onderaan een 5-regelig gedicht: "Vie Mi Benit en Siet Op / Hem Die Laet Mi Vesen Die Ik / Ben En Is Hi Dan Van Sond / en Vri So Spant Hi De Krone / Booven Mi JH oud 12 Jar" [Wie mij benijt en siet op Hem, die laet mij wesen die ik ben, en is hij dan van sonden vrij, so spant hij de krone booven mij. I.H. oud 12 jaar, 1729].

2. Merklap of letterlap (letterdoek) met initialen RFH, Anno 1728. Merklap met initialen RFH van de maakster, Anno 1728, Verder in kleiner formaat de initialen: FF, AF, RF, FF, IF, HFH. Zeven alfabetten in verschillende steken, zijde op linnen. Drie harten, twee levensbomen en drie velden met diverse steken (motieven voor hemdboorden). De F in de initialen betreft naar alle waarschijnlijkheid de naam Fontein.

3.Stoplap door Sara Cornelia Luberti Augustini, oud  13 jaar Anno 1805, geborduurd met zijde op linnen. De sierrand is een bloemenslinger. Acht verschillende kruisstoppen, de stoppen zijn voorbeelden van huishoudtextiel: vijf stoppen hebben ingeweven motiefjes. In het midden fijn borduurwerk. 
Sara Cornelia Luberti Augustini ( Haarlem 1792-Arnhem 1867) was een dochter van Jacobus Luberti Augustini (kunstschilder) en Aletta Catharina Baart. Zij huwde op 11 mei 1827 te Haarlem met Jan Hendrik Pastor (geb. Maastricht, overl. Arnhem 6 december 1871, 78 jaar oud). De stoplap is afkomstig uit de boedel van Rinse de Ruiter, directeur tabaksfabriek De Groenlandsvaarder te Harlingen. Hij verzamelde antiquiteiten.

4.Vijf zeilschepen met gehesen zeilen voor de havenmond van Harlingen, door Adrianus Jans Oostendorp (Leeuwarden 1755-Harlingen 1825). De voorstelling komt overeen met een detail van de behangselschildering in de Oostendorpkamer in het Hannemahuis. Schenking Nelly van Hulst-Rieman (weduwe Sybrand van Hulst), 1957.

5.Bloemstilleven met een schaal met druiven in een nis, door Adrianus Jans Oostendorp (Leeuwarden 1755-Harlingen 1825). Rechtsonder gesigneerd A.J. Oostend[orp]. Het schoorsteenstuk is afkomstig uit pand Zoutsloot 43 en werd in 1962 geschonken door Hein Buisman.

6.De oude Buitenhaven circa 1900, door Hobbe Smith (Witmarsum 1862-Amsterdam 1942). Gezien naar het Havenplein met het Havenmantsje ( het Kantongerecht, gebouwd 1887), en stoomboten en zeilschepen in de haven, circa 1900.

7.Portret van Margaret (Margie) Fontein (Harlingen 1921-Amsterdam 2001) als vierjarig meisje, door Jacob Eriks (1895-1965), 1925. Margie houdt een lange aapachtige pop met rood lijf vast. Rechtsonder gesigneerd: Jac Eriks 1925.

8.Portret van Dirk Portret van Dirk Freerks Fontein (1745-1830), bijgenaamd Schele Dirk, door Willem Bartel van der Kooi (1768-1836). Dirk Freerks Fontein was koopman en fabrikant te Harlingen. Vanwege zijn oogafwijking in de familie ook wel "Schele Dirk" genoemd. Dit portret werd postuum geschilderd. Legaat Adriana Sophia (Jeanne) Fontein (1888-1965).

9.Portret van Freerk Fontein, door Tjeerd Eernstman 1835. Gesigneerd rechtsboven: T. Eernstman pinx 1835. Tjeerd Eernstman (Leeuwarden 1801-Apeldoorn 1886) was van 1829-1842 lector in de tekenkunst aan het Rijks Atheneum te Franeker. Er zijn verschillende personen met de naam Freerk Fontein. De geportretteerde zou kunnen zijn: Freek Jans Fontein (geb Harlingen 23 september 1786, overl Harlingen 24 december 1834) koopman en zoutzieder, hij trouwde te Harlingen in 1819 met Ingena Hannema (1788-1843), weduwe van Gooytje Dirks Fontein. Het portret zou dan postuum geschilderd zijn.

10.Portret van Freerk Hoekstra (1760-1837), voorganger Doopsgezinde Gemeente Harlingen, door Douwe Hansma (Dokkum 1812-Sneek 1891), 1833. Op de achterzijde van het doek staat: "Freerk Hoekstra. Leeraar Doopsgezinde gemeente te Harlingen. Geschilderd door D. Hansma 1833." Freerk Hoekstra schreef een aantal boeken voor de catechese en richtte zich als auteur specifiek tot kinderen. Bruikleen Doopsgezinde Gemeente Harlingen.

11.Vrouw op straat, door Piet Hein van Asperen (Harlingen 1895-  Leeuwarden 1969), z.j.. Een vrouw met opgestoken haar, geschilderd ten voeten uit, loopt over een straat met kasseien. Ze is gekleed in een rode blouse met lange mouwen, een zwarte rok, over haar kleren heen een wit dienstbodeschort, over haar schouders een zwart bontje. Op de achtergrond een gracht met brug en hoge huizen.

12.Krant lezende man, door onbekende schilder. In een interieur zit een man met donker haar, gekleed in zwarte trui en donker mouwloos vestje (gilet), op een knopstoel aan een tafel, een krant lezend, het hoofd op zijn linkerhand rustend.

13.Portret van Berend Nauta (1906-1988), burgemeester van Harlingen 1952-1971, als jonge man door Karel van Veen Karel van Veen (Rotterdam 1898 - Rotterdam 1988), geschilderd in gijzelaarskamp Sint Michielsgestel in april 1943. Gesigneerd linksboven: "Karel v Veen", rechtsboven: "Sint Michielsgestel / 22 april 1943". Berend Nauta werd op 4 mei 1942 in Groningen opgepakt en als gijzelaar overgebracht naar St. Michielsgestel, waar hij tot 5 juni 1943 heeft gezeten. Het portret kwam in bezit van zijn echtgenote, doordat het in het kistje waarin de was verstuurd werd, uit het kamp is gesmokkeld. Na de vrijlating uit het gijzelaarskamp, werd Nauta weer geïnterneerd in Duitsland. In mei 1945 kwam hij terug in Nederland. In december 1946 werd hij benoemd tot burgemeester van de gemeente Wedde en in 1952 als zodanig in Harlingen, waar hij in 1971 met pensioen ging. Hij overleed in 1988 in Heerenveen.

14.Zeegezicht met tjalk, door Rein Miedema (Harlingen 1835 - Rotterdam 1912), 1881.

15.De Havenbrug, met daarachter de Zuiderhaven, ets door Ids Wiersma (Brantgum 1878 - Tietjerksteradeel 1965).

16.De Ringmuur met molen De Bazuin, door Piet Hein van Asperen (Harlingen 1895 -  Leeuwarden 1969), z.j.. Onderaan de dijk loopt een man op klompen met een mand in zijn hand. Links de Waddenzee met golfbrekers.

17.De Wasbleek, door Piet Hein van Asperen (Harlingen 1895 - Leeuwarden 1969), z.j.. Linksonder gesigneerd: P.H. van Asperen. De huizen aan de Wasbleek, oorspronkelijk in de 17de eeuw gebouwd als “Huissitten- of Oude Mannenhuys”, werden omstreeks 1929 afgebroken. Het schilderij werd in 1934 aan het pas opgericht Gemeentemuseum Harlingen geschonken door Nicolaas Simonsz (1854-1943), burgemeester van Harlingen 1914-1926.

18.De Noorderhaven gezien naar de Grote Sluis en Leeuwenbrug, door Abe Gerlsma (Franeker 1919 - Franeker 2012). Gekleurde aquatint, gesigneerd rechtsonder: Abe Gerlsma.

19.De Noorderhaven, door Piet Hein van Asperen (Harlingen 1895 - Leeuwarden 1969). De Noorderhaven is gezien vanaf de noordzijde op de huizen aan de zuidzijde, vanaf de Vismarkt (links). Geheel rechts met trapgevel Noorderhaven 24, het alcoholvrije café-logement De Eilanden van Dirk de Groot. Rechts op de voorgrond een aak, links twee mannen op de kade van de Noorderhaven noordzijde. Rechtsonder gesigneerd: PHvAsperen.

20.Vianen, door Piet Hein van Asperen (Harlingen 1895 - Leeuwarden 1969), z.j. Op de achtergrond de Grote Kerk. Rechts op de voorgrond twee vrouwen, links een man.

21.Krotwoningen in de Anjelierstraat te Harlingen, door Piet Oving (Assen 1923 - Bassan (Frankrijk) 2004), 1954. Tijdens de stadssanering in de jaren 1950 werden deze woningen en andere woningen in de buurt gesloopt.

22.De Zoutsloot, door Roelof Klein (Leeuwarden 1915 - Haarlem 1981), circa 1960.
De Karremansbrug in het verlengde van de Karremanstraat over de Zoutsloot, links een handkar en een lantaarnpaal, rechts de Doopsgezinde Kerk (in gebruik genomen 1858, afgebroken 1997), linksonder gesigneerd: Roelof Klein.

23.Zakkendragerspijp en de Kleine Voorstraat te Harlingen, door Tjeerd Nielsen (Harlingen 1897 - Harlingen 1962), 1947. Op de voorgrond de Zakkendragerspijp (in de 17de eeuw de Bonckebrilspijp) over de Voorstraatgracht naar het Noordijs. De Zakkendragerspijp is de oudste brug in Harlingen. Rechtsonder gesigneerd: T. Nielsen.

24.De Raadhuisbrug en de Noorderhaven noordzijde, door Tjeerf Nielsen (Harlingen 1897 - Harlingen 1962), 1947. De pakhuizen Rusland en Polen, de ingang van de Bildtstraat, het brugwachtershuis. Rechtsonder gesigneerd: T. Nielsen 1947.

25.Scheepsmodel, open halfmodel van de romp van een klipper. Het spantmodel toont alle gangen en spanten en is geheel gelakt. Het model werd gebruikt voor onderwijs aan de School voor Wis- en Zeevaartkunde (Zeevaartschool) te Harlingen. Het model werd in 1934 aan het pas opgerichte Gemeentemuseum Harlingen geschonken vanwege de opheffing van de Zeevaartschool te Harlingen.

26.Tekening van een schip in de haven van Harlingen, door Jan Roos 2004. Gesigneerd rechtsonder in afbeelding Roos '04. Jan Roos (Harlingen 1951) woonde vijftien jaar naast scheepswerf Welgelegen in Harlingen, die de voornaamste inspiratiebron vormde voor zijn grote, ruige schilderijen.

27.Tekening op papier, penseel in zwart en geel, gemengde techniek, getiteld: "Tekening No 2", door Jan Roos 1985. Op de voogrond ligt een hijsblok. Gesigneerd rechtsonder: ROOS85. Gemeentelijke kunstaankoop via de BKR-regeling, 1985.

28.Acrylverfschildering op papier, door Jan Roos, 2004, het Noorderhavenhoofd en Zuiderhavenhoofd met op de voorgrond palen.

29.Moeder met kind in Hindelooper interieur, door Pieter Willem Sebes (Harlingen 1827 -  Amsterdam 1906). De moeder in Hindelooper dracht houdt in haar rechterhand een zilveren rinkelbel omhoog. Rechts van hen staat een met Hindelooper motieven beschilderde schommelwieg.  Schenking Vrienden van het Hannemahuis, 1959.

30.Moeder met kind, door Pieter Willem Sebes (Harlingen 1827 - Amsterdam 1906), z.j.. In een donker interieur, verlicht door een olielamp, houdt een moeder een kind op haar arm. In haar rechterhand houdt ze een tros druiven omhoog waarnaar het kindje rijkt. Rechtsonder gesigneerd: P.W. Sebes 1875. Op de vergulde houten lijst een naamplaatje  met opschrift: P.W. Sebes. Aankoop 2008.

31.Hindeloper interieur, door Pieter Willem Sebes (Harlingen 1827 - Amsterdam 1906), 1876. In een Hindelooper interieur zit onder de schouw een oude heer, luisterend naar een vrouw in Hindelooper klederdracht die een brief voorleest. Achter deze staat een vrouw in Hindelooper bruidskleding. Rechtsonder gesigneerd: P.W. Sebes 1876. Op de achterzijde van het doek is door Pieter Willem Sebes de volgende tekst geschilderd: "This is to certify that the picture on the other side is an original of mine, in subject, composition and painting. Brussels december 6th 1877. P.W. Sebes."

32.Het Gezicht, door Pieter Willem Sebes (Harlingen 1827 - Amsterdam 1906), circa 1865. Bruikleen Museum Drachten.

33.Het Gehoor, door Pieter Willem Sebes (Harlingen 1827 - Amsterdam 1906), 1865. Linksonder gesigneerd: P.W. Sebes 1865. Bruikleen Museum Drachten

34.Zeilschepen voor anker, door Adrianus Jans Oostendorp (Leeuwarden 1755, Harlingen 1827), circa 1800. Op de voorgrond rechts een driemaster met de Bataafse vlag 1796-1806. De schepen links voeren ook de Bataafse vlag. De slappe vlag is kenmerkend voor A.J. Oostendorp. Op de voorgrond een roeisloep, op de achtergrond aan de horizon de kust met een stad. Legaat Adriana Sophia (Jeanne) Fontein (1888-1965), 1965.

35.Het Gebouw van Waterschap Vijfdeelen Zeedijken Buitendijks Noorderhaven 49, door Lourens Posthumus (Harlingen 1863- Harlingen 1934), 1923.
Oorspronkelijk waren er drie panden, die midden 19de eeuw werden aangekocht door Elizabeth Jacobus Hannema, weduwe mr Jacob Hanekuijk. Door vererving kwam het hele complex in bezit van Wibo Jacob Hanekuijk. De familie Hanekuijk was zeer vermogend, het bezit werd geschat op tenminste 90 boerderijen en een rederij. In de zomer verbleef de familie Hanekuijk op Latsma State te Sexbierum. In 1866 verkocht de familie Hanekuijk de drie panden aan zeehandelaar en consul van het Duitse Rijk Justus Hendrik van Loon (Harlingen 1825-Harlingen 1893). De erven Van Loon verkochten in 1894 het gebouw aan Gerrit Sipkes Spoelstra, die het in 1898 overdeed aan het in 1866 opgerichte Waterschap der Vijfdeelen Zeedijken Buitendijks. Huisschilder Lourens Posthumus op de Heiligeweg 16 maakte dit schilderij in 1923. Lourens Posthumus had zakelijke connecties met zowel de dienstbode mejuffr Petronella Jorna (degene die in 1934 dit schilderij aan het Gemeente-Museum Harlingen schonk), als met de dames Hanekuijk die toen op de Heiligeweg 60 woonden. In 1984 was Noorderhaven 51 weer woonhuis, en in Noorderhaven 49 hebben de Baptistenkerk, het NVV-gebouw en de Kerk van Jezus Christus van de Heiligen der laatste dagen gezeten. In 1980 werd het Waterschap eigenaar van Noorderhaven 49 voor 250 duizend gulden. Met het opheffen van de elf zeewerende waterschappen per 1 januari 1980 kon de grote verbouwing beginnen en kon het toen pas opgerichte Wetterskip Fryslân uitzien naar een representatief gebouw. Het interieur werd gemoderniseerd met opengewerkte kantoorruimtes. De bestuurskamer had een door caféhouder-schilder Jan Stienstra geschilderd plafond. De monumentale trap met halfronde deur en de overkapte binnenplaats met plantentuin werden gereconstrueerd. In de vergaderzaal werd het plafond verlaagd vanwege de aanbrenging van verlichting, daarachter gaat een plafond met tientallen rozetten schuil. Schenking mejuffr. Petronella Jorna aan het pas opgerichte Gemeentemuseum Harlingen, 1934.

36.Gipsen afgietsel, okergeel beschilderd, van de twee koppen van de Stenen Man bovenop de terminus op de Westerzeedijk bij Harlingen. Het afgietsel was gemaakt ten behoeve van de restauratie van de in slechte staat verkerende Stenen Man in 2012.

37.Portret van een onbekende dame uit de familie Fontein. Rechtsonder gesigneerd: A.C. Oberstadt-Kranenburg. Anna Clara Kranenburg (Groningen 1876 - Den Haag 1950), trouwde in 1900 te Groningen met C.D. Oberstadt en signeerde na 1900 haar schilderijen met A.C. Oberstadt-Kranenburg. Bruikleen Stichting Familie Fontein, 1977.

38.Portret van Jan Adriaan Fontein (Harlingen 1859-Haarlem 1941), door Jan Willem (Willy) Sluiter (Amersfoort 1873 - Den Haag 1949), schilder, tekenaar en grafisch ontwerper. Jan Adriaan Fontein, zoon van Jan Freerk Fontein en Adriana Sophia de Vree, was van beroep commissionair in effecten, later bankier. Hij trouwde 23 jaar oud op 5 oktober 1882 te Haarlem met Henriette Marie Heshuijsen, geb Haarlem, 24 jaar oud, dochter van Gerrit Heshuijsen en Emile Jeanne Helene Gerlings. Bruikleen Stichting Familie Fontein, 1977.

ons adres

Hannemahuis
Centrum voor Harlinger
cultuur en historie

Voorstraat 56
8861 BM HARLINGEN

T 0517 413658
F 0517 412664

Stuur een emailbericht


 

Entreeprijzen:
Volwassenen € 5,00; 4 tot 18 jaar € 2,50; Museumkaart, ICOM, Vereniging Rembrandt, Vrienden Hannemahuis, rolstoelbegeleider gratis.

Groepen:
Groepskorting, groepen 20 personen of meer*
Volwassenen: € 4,50 per persoon
Jeugd (4 tot 18 jaar): € 2,00 per persoon

Openingstijden:
di t/m vr 12:00-17:00u.
za en zo 12:00-17:00u.

Bijzondere openingstijden 12:00-17:00 u:
Tweede Kerstdag, Goede Vrijdag, Tweede Paasdag, Hemelvaartsdag, Tweede Pinksterdag.

Gesloten:
Eerste Kerstdag, 30 december, Oudjaar, Nieuwjaarsdag, Eerste Paasdag, Koningsdag, Eerste Pinksterdag.