Geschiedenis van de navigatie op zee, lezing door Rob Leemans

woensdag 18 maart 2020, aanvang 20.00 u

Hoe probeerde men vroeger de veilige haven te bereiken en hoe gaat dat nu? Rob Leemans vertelt in zijn lezing de Geschiedenis van de navigatie op zee, over hoe stuurlui vroeger hun weg probeerden te vinden op zee en hoe die technieken zich in de loop der tijd ontwikkelden. In vroeger eeuwen waren niet alleen de middelen waarmee men de weg op zee moest vinden beperkt, maar er waren ook gebrekkige kaarten. Aan de hand van afbeeldingen en instrumenten laat hij zien hoe de verschillende navigatietechnieken en methoden zich ontwikkelden.

In de zeventiende en achttiende eeuw werden schepen uitgerust met verschillende soorten kaarten en tabellen, een aard- en hemelglobe en navigatie-instrumenten. Voor de positiebepaling werden twee methoden toegepast: plaatsbepaling aan de hand van gegist bestek en door metingen. Ook andere waarnemingen, zoals kleurveranderingen in het water, waarnemingen van land en waarnemingen van bepaalde soorten vogels en vissen, droegen bij tot de positiebepaling.

De breedtegraad werd bepaald door de hoek tussen de zon en de horizon op het hoogste punt van de schijnbare zonnebaan te meten. Ook andere hemellichamen met een bekende positie, zoals de poolster, kunnen hiervoor worden gebruikt. Hiervoor werden navigatie-instrumenten als het astrolabium, de Jakobsstaf en de sextant gebruikt. Voor de bepaling van de lengtegraad uit de hoogte van de zon moet men een zeer nauwkeurige tijdsbepaling hebben en dat was eeuwenlang een belangrijk probleem. Pas omstreeks 1762 werd de eerste voldoende nauwkeurige chronometer voor dit doel gemaakt, door John Harrison.

Deze lezing werd eerder in het Hannemahuis gehouden op 30 oktober 2019. Omdat er toen meer aanmeldingen waren, dan plaatsen, geeft Rob Leemans deze lezing voor een tweede keer!

Over de spreker

Dr. Rob Leemans is ongeval- en oorlogschirurg, heeft een nautisch verleden en een brede belangstelling. Na de middelbare school heeft hij de hogere zeevaartschool op Terschelling bezocht en is stuurman grote vaart geworden. Vervolgens heeft hij bij de Koninklijk NedLloyd gevaren en als eerste officier op mijnenvegers bij de Koninklijke Marine. Nadien heeft Rob geneeskunde gestudeerd en is gespecialiseerd in de algemene chirurgie met als subspecialisatie traumachirurgie (ongevalchirurgie). Hij werkte tot 2014 als traumachirurg in het Medisch Centrum Leeuwarden en is daarnaast via defensie als oorlogschirurg meerdere keren uitgezonden geweest. Tot voor kort voer hij tevens als vrijwilliger op het zeilend zeeschip de Eendracht als stuurman en als scheepsarts.

Datum: woensdag 18 maart 2020. Plaats: Gehoorzaal in het Hannemahuis, zijingang Sint Christoffelsteeg. Aanvang: 20.00 uur. Toegang: € 5 incl koffie/thee. Aanmelden: E museum@harlingen.nl of T 0517-413658.

ons adres

Hannemahuis
Centrum voor Harlinger
cultuur en historie

Voorstraat 56
8861 BM HARLINGEN

T 0517 413658
F 0517 412664

Stuur een emailbericht


 

Entreeprijzen:
Volwassenen € 5,00; 4 tot 18 jaar € 2,50; Museumkaart, ICOM, Vereniging Rembrandt, Vrienden Hannemahuis, rolstoelbegeleider gratis.

Groepen:
Groepskorting, groepen 20 personen of meer*
Volwassenen: € 4,50 per persoon
Jeugd (4 tot 18 jaar): € 2,00 per persoon

Openingstijden:
di t/m vr 12:00-17:00u.
za en zo 12:00-17:00u.

Bijzondere openingstijden 12:00-17:00 u:
Tweede Kerstdag, Goede Vrijdag, Tweede Paasdag, Hemelvaartsdag, Tweede Pinksterdag.

Gesloten:
Eerste Kerstdag, 30 december, Oudjaar, Nieuwjaarsdag, Eerste Paasdag, Koningsdag, Eerste Pinksterdag.